Cookies Wij gebruiken cookies om de website optimaal te laten functioneren en om in te spelen op de informatiebehoefte van onze bezoekers. Door gebruik te maken van onze website stemt u in met het plaatsen van cookies. Lees meer hierover in onze privacy- en cookieverklaring.

Nasrdin Dchar | Ja

Acteur Nasrdin Dchar zegt in zijn nieuwe voorstelling JA! tegen zijn vriendin en laat ons als kijker meekijken met alles dat daaraan voorafgegaan is.

Hij begon zijn verhaal met een schimmenspel waarbij hij ons vertelde over zijn Marokkaanse achtergrond en de ontmoeting met zijn Nederlandse vriendin en inmiddels vrouw, Amy. Daarna viel het doek weg en kwam hij tevoorschijn en liet ons zijn goede acteerkunsten zien. Hij speelde niet alleen zichzelf, maar kroop ook in de rol van zijn vader, vriend Mike en van Amy. De overgang van rol naar rol leek hem heel makkelijk af te gaan. Het decor droeg hier ook zeker aan bij. Hij maakte gebruik van een groot plateau met allemaal deurtjes en lades waar hij steeds spullen uithaalde en deze gebruikte om zijn scènes kracht bij te zetten. Hij speelde op een gegeven moment een scène in Amy’s nieuwe woning met alleen het frame van een deur en meer had hij ook niet nodig om ons die gebeurtenis goed over te brengen.

Wat ik mooi vond om te zien was dat hij zich heel kwetsbaar op durfde te stellen. Hij deelde twijfels over zichzelf, over zijn geloof en over zijn vriendin en trouwen. Zijn Marokkaanse afkomst kwam ook steeds weer terug. Hij vertelde ons over de dingen waar hij tegenaan liep bij zijn gemengde relatie; intimiteit in het openbaar, alcohol drinken en seks voor het huwelijk. Maar het ging ook veel verder dan dat. Hij leek oprecht gefrustreerd over de moeite om geaccepteerd te worden ‘als buitenstaander’ of ‘anders’ in Nederland. Terwijl hij aangaf: “In Marokko heb ik een huis, maar in Nederland is mijn thuis.”

Waar ik ook van genoot is dat hij af en toe even de tijd nam om in de spotlight te staan. Zo liet hij ons een paar keer zijn dansmoves zien, en stond hij op een gegeven moment met een groot wit doek om zich heen gewikkeld wat als ons natuurlijk allemaal aan een trouwjurk deed denken.

Aan het eind, toen hij zogenaamd op zijn bruiloft was en het moment van het jawoord was aangebroken, vroeg hij ons om allemaal te gaan staan. Na lovende woorden aan de denkbeeldige Amy, telde hij af en zeiden we tegelijk JA! Een geweldig eind. Het was dat we al stonden en hij automatisch een staande ovatie kreeg, maar ik ben er 100% zeker van dat als hij ons niet gevraagd had om te staan, hij dit ook had gekregen.

Pulp Fiction | Nikki de Graaf Company

Choreograaf Nikki de Graaf blaast met haar voorstelling ‘Pulp fiction’ nieuw leven in de misdaadfilm uit 1994. Ik heb de film zelf nooit gezien, dus ik kon niet oordelen of de scènes die gespeeld werden ook deden denken aan de film. Waar ik wel iets over kan zeggen is dat de meiden die de voorstelling speelden enorm goed waren en de ‘girlpower’ zeker aanwezig was. Dit was al te merken nog voor de voorstelling begonnen was. Zo werden we, toen we in de foyer stonden totdat het tijd was, gehaald door de actrices die ons als echte maffiabazen met geweren dwongen om de zaal in te gaan.

Als Nikki iets begrepen heeft, is het publiek betrekken bij de voorstelling. Bij binnenkomst was de tribune afgezet waardoor de toeschouwers niet stil op hun stoel konden zitten, maar wel moesten staan. Doordat het podium niet verhoogd is stonden we dus allemaal aan de rand van waar alles gebeurde. Hierdoor voelde het alsof het echt een gebeurtenis was dat ik meemaakte in plaats van een verhaal waar ik naar keek dat zich ergens anders afspeelde. Kijkers werden uitgenodigd om mee te komen dansen of aan een tafeltje naast de actrices te gaan zitten, we werden gedwongen om op om de grond te gaan zitten en iemand moest zelfs zijn telefoon voor een tijdje afstaan.

Er gebeurde steeds iets op een andere plek in de zaal en we mochten als toeschouwers ook heen en weer lopen om te kunnen zien wat zich daar afspeelde. Dit vond ik leuk omdat de voorstelling zo ook levendig bleef, maar soms vond ik het ook rommelig en miste ik één centraal punt om naar te kijken.

Op een gegeven moment werd het theaterlicht omgezet in flitslichten die je in een club tegenkomt en werd de kleding van de dansers steeds schaarser. Toen ze vervolgens gingen dansen, zich door de ruimte gingen voortbewegen en toeschouwers gingen aanraken had ik echt het gevoel dat ik in een of andere seksclub terecht was gekomen en merkte ik dat mijn mond steeds open viel van verbazing. Aan de ene kant vond ik het leuk om te zien en dacht ik dit moet iedereen een keer mee maken, maar aan de andere kant vroeg ik me af of het niet te ver en te lang door ging? Juist hierom zou ik het zeker aanraden om naar deze voorstelling te gaan zodat iedereen voor zichzelf kan bepalen of je het leuk vindt om een keer uit je comfortzone gehaald te worden of dat je vindt dat er echt een afstand moet zijn tussen de performers en het publiek.

Turks Fruit met Chris Peters, Bart Klever, Ali Zijlstra en Debbie Korper

Turks fruit, een taboedoorbrekend verhaal met het boek in 1969 en een paar jaar later ook met de film in 1973 door de enorme aandacht voor seksualiteit. Ik was bekend met de populariteit van Turks Fruit, maar het volledige verhaal kende ik niet. Waar ik vooral benieuwd naar was is hoe de expliciete seksscènes op het toneel uitgebeeld werden.

Wat ik meteen al heel mooi vond, was ‘het verhalende’ in de voorstelling. De acteurs beschreven de situaties met woorden om ze daarna uit te spelen. Ook was ik fan van de wisseling tussen het verleden en nu. Aan het begin kom je te weten dat de hoofdpersonen niet bij elkaar blijven en daarna gaan ze terug in de tijd om te laten zien hoe de liefde tussen hen opbloeide en waar het mis ging. Tussendoor zijn de hoofdpersonen weer in het heden en blikken ze beiden terug op het hele verhaal. Dat vond ik ook erg goed, in plaats van alleen het verhaal door de ogen van Erik, zoals in het boek beschreven wordt, kwam je nu ook te weten hoe Olga overal in stond.

Behalve dat de acteurs, Chris Peters en Ali Zijlstra, de rollen van Olga en Erik geweldig speelden en het verhaal heel goed op me over wisten te brengen, droegen het decor en licht en geluid hier ook aan bij. “Het wordt donker later op de avond,” en het licht dimt en we zien het donker worden, de setting is zwoel en er klinkt muziek uit de speakers om dit gevoel te versterken.

En onmisbaar natuurlijk, de seks, hoe kwam dit terug? In plaats van de seksuele handelingen op het toneel uit te voeren, werden deze vooral door de acteurs beschreven. Hierdoor kon je de scène zelf in je hoofd uitbeelden en was het net alsof je het boek las. Ondanks dat de beschrijvingen grof en expliciet waren, gingen ze hierdoor naar mijn mening niet te ver.

Carmen van Kiev Ballet

Carmen is de eerste balletvoorstelling waar ik in mijn leven heen geweest ben. Ik had al verschillende uiteenlopende meningen over ballet gehoord en was daarom erg nieuwsgierig naar hoe het mij zelf zou bevallen. Ik had er van tevoren bewust voor gekozen om me niet in te lezen niet over de voorstelling omdat ik me wilde laten verrassen. Ik verwachte de Oekraïense cultuur te leren kennen, maar het was een verhaal dat zich afspeelde in Spanje met muziek van de Franse componist Bizet. Dat was naar mijn mening eigenlijk wel een leuke verrassing.

Het beeld dat ik van ballet had was tutu’s en spitzen, maar toen het begon verbaasde ik mij er meteen al over dat dit niet altijd het geval is. In plaats van tutu’s droegen de danseressen gekleurde jurken en in plaats van spitzen dansten ze op blote voeten. Het was hierdoor een stuk minder ‘strak’ dan ik in eerste instantie had verwacht.

Gedurende de gehele voorstelling ging ik door een achtbaan van emoties. De ene scène vond ik heel mooi door de intieme bewegingen van de dansers, op een ander moment moest ik juist weer lachen, zoals bijvoorbeeld bij een scène waarin een aantal vrouwelijke dansers op een soort kussens gingen zitten en die als skippyballen gebruikten om zich door de ruimte te verplaatsen. Sommige bewegingen vond ik raar; zoals bijvoorbeeld toen een danser het gezicht van een man aanraakte met haar voeten. Op dat moment snapte ik niet waar dat voor nodig was.

Ik vond het heel interessant om te zien hoe de lichten, de muziek en dansbewegingen samenkwamen tot een bepaalde emotie. Zoals bijvoorbeeld dat de emotie angst uitgebeeld werd met rood licht, snelle tonen en dansers die snel door elkaar heen rennen om chaos weer te geven.

Wat ik wel verwarrend vond is dat er rechts aan de zijkant van het podium een vrouw zat die continu naar een televisie keek. Alsof ze net als het publiek naar het verhaal keek dat werd uitgebeeld door de dansers. Een aantal keer stond ze op en liep ze richting de dansers die dan opeens allemaal stilstonden. Dan paste ze een beweging van hen aan en zodra ze dan weer ging zitten kwamen bewogen de dansers weer, alsof ze weer wakker werden. Het leek me sowieso al helemaal geen leuke rol om te spelen; er was een balletvoorstelling gaande en in plaats van dansen mag je bijna alleen naar een neppe televisie staren. Ik had gehoopt dat ze op het eind misschien nog mee zou gaan dansen, maar dat gebeurde ook niet. Ze danste enkel een paar keer solo door de kamer heen. Ik vond haar hele rol verwarrend, omdat ik niet begreep wie ze nou precies moest voorstellen.

Wat mij betreft had haar rol er helemaal uitgelaten mogen worden. In de samenvattingen van de voorstelling Carmen door andere balletgenootschappen, ben ik haar rol ook nergens tegen gekomen. Ik denk dat het een toevoeging is geweest van het Kiev Ballet. Deze rol leidde af van de rest van het verhaal waardoor de voorstelling naar mijn mening minder serieus werd en dat vind ik jammer.

Ik zal de voorstelling desondanks wel aanraden omdat de dansers het verhaal erg mooi uitbeelden; ze wisten je in het verhaal te zuigen. Ik was na de pauze ook echt nieuwsgierig naar wat er verder nog zou gebeuren. Het was ook leuk om de, door waarschijnlijk velen, bekende muziek van Bizet te horen en uitgevoerd te zien worden.

THRON van Krisztina de Châtel

Allemaal grijze muizen
die elkaars voorbeeld volgen
Totdat er één een afwijking vertoont
en de massa daarin meegaat

Allemaal strakke bewegingen
die elkaar synchroon opvolgen
Elke beweging op de juiste tel
en na stilstand geen verandering

Allemaal minuten verstrijken
die de witte blouses doorzichter doen worden
Dit lijkt een teken van vermoeidheid
maar de gezichtsuitdrukkingen
blijven even geconcentreerd

WO-MAN van Golden Palace

WO (-)
MAN

In de voorstelling WOMAN laten twee vrouwen, actrices Ritzah Statia en Dionne Verwey, de worsteling tussen man en vrouw zien. Wanneer is iemand een man en wanneer een vrouw? Zonder ook maar één volledige zin te spreken
beelden zij uit welke stereotypes er zijn voor een man en voor een vrouw. Maar wie bepaalt deze scheidingslijn? En valt deze lijn te verschuiven? Dit zijn allemaal vragen die in me opkwamen tijdens de voorstelling en ook nog daarna.

Aan het begin wordt er een filmpje afgespeeld over platwormen. Deze schijnen zowel een mannelijk- als een vrouwelijk geslachtsorgaan te hebben waardoor er geen vooropgesteld mannetje of vrouwtje is. We zien dat de wormen vechtend elkaar proberen te bevruchten totdat de één verliest en bevrucht wordt. Dit zien ze als verlies omdat het voor de drager van de eitjes zwaarder wordt om te overleven omdat ‘zij’ onder andere op zoek moet gaan naar meer voedsel. Dit leidde tot eenzelfde soort gevecht tussen Statia en Verwey met veel machogedrag. Zo probeerden ze elkaar te overtreffen door net een zwaarder object op te tillen of net ergens hogerop te springen.
Statia verliest in eerste instantie en krijgt vrouwenkleren aan. Haar tegenzin is goed te zien; Terwijl ze verslapt op de bank ligt krijgt ze kledingstuk per kledingstuk aan om vervolgens ‘een vrouw te zijn’ met een glitteronderbroek, een jurkje en hoge hakken. Ongemakkelijk gaat ze staan, krijgt een dweil in haar handen gedrukt en moet vervolgens gaan schoonmaken.

De bovenstaande scène is pas één voorbeeld van de vele dingen die er tijdens deze voorstelling zijn getoond, maar geeft naar mijn mening wel een goed beeld van de sfeer die er tijdens de avond hing.

Aan de ene kant vond ik het helemaal niks; een voorstelling zonder dialogen of uitspraken waar ik mijn mening over kon geven, maar aan de andere kant vond ik het juist wel weer goed dat er niks gezegd werd. Op deze manier kon het publiek haar eigen fantasie erop loslaten over wat er met een bepaalde scéne bedoeld werd. Zo zag je misschien een stereotype man of vrouw, maar dan was dat in jouw ogen en niet omdat dat verteld werd.

Wat ik heel goed vond is dat Ritzah en Statia zich heel kwetsbaar opstelden. Doordat ze geen tekst hadden om zich aan vast te houden, hing het echt af van de gebaren en bewegingen. Ze maakten zich niet merkbaar druk om een onderbroek die misschien iets te veel bil liet zien of dat ze soms iets te hard aan het schreeuwen waren.

De voorstelling eindigt met beide vrouwen gekleed in slechts huidkleurig ondergoed. Als twee witte canvassen, alles is nog mogelijk maar voor nu zijn ze hetzelfde en is er geen label van man of vrouw aan vast te plakken.

DE VLOER OP – Theaterversie van het TV programma

‘Ja zeggen tegen elkaar’

Afgelopen zaterdag ben ik naar de voorstelling ‘De Vloer op’ geweest. Het concept bestaat al jaren als televisieprogramma, maar is nu voor het eerst in het theater. Acteurs Vincent Croiset, Oda Spelbos, Guido Spek en Saskia Temmink voeren in de voorstelling improvisaties uit onder leiding van Peter de Baan. Peter koos steeds een of twee acteurs uit en gaf hen vervolgens een opdracht om daarmee hun fantasie de vrije loop te laten gaan.

Bij de eerste improvisatieopdracht moest Vincent spelen dat hij een aantal jaar onterecht in de gevangenis heeft gezeten. Zijn medespeler was Oda als de rechter die hem veroordeeld had. Ik verwachtte woede te zien van Vincent, maar hij bleef kalm en vertelde op een rustige toon wat de vrouw hem had aangedaan. Dit deed hij om niet voor de voor de hand liggende woede te kiezen, maar om haar een schuldgevoel aan te praten, zo vertelde hij na de voorstelling. Dat is natuurlijk een keus, maar ik vond de scène daardoor niet erg goed. Ook de vele stiltes waarin ik me afvroeg of ze er bewust voor kozen om stil te zijn of omdat ze niks wisten te zeggen, zorgden alleen maar voor meer vraagtekens. Ik vroeg me toen eerlijk gezegd ook af of de rest van de avond veel beter zou worden.

Maar mijn negatieve voorgevoel werd al bij de volgende opdracht weggespoeld en de voorstelling vloog voorbij.  Wat ik leuk vond is dat het publiek heel dicht op het podium zat. Hierdoor voelde het heel intiem en kon ik me meer inleven in de verhaallijnen. Ik kon bijvoorbeeld horen dat Oda na een scène tegen Saskia zei dat ze het een moeilijke opdracht vond.

Er was ook veel interactie tussen de acteurs en het publiek. Toen Saskia zich in een scène versprak door groep 5 te zeggen in plaats van groep 2 werd ze door verschillende mensen uit het publiek verbeterd en reageerde ze daarop door te zeggen: “Ik hoor stemmen in mijn hoofd.” Peter de Baan vertelde tussen de improvisaties door vaak achtergrondinformatie over het improviseren en acteren. Zo zei hij bijvoorbeeld dat het vooral gaat om “Ja zeggen tegen elkaar;” Als de een met een optie komt daarin meegaan zodat het verhaal door kan lopen. Als ze elkaars nieuwe wegen steeds afkappen wordt het lastig om te blijven doorgaan.

Wat ik ook leuk vond om te zien is dat er, voor zover ik kon beoordelen, geen remmingen waren bij de acteurs over hoe ze eruitzagen of dat ze zich ergens oncomfortabel bij voelden. Zo deed Oda allemaal sportoefeningen zonder schaamte, zaten Saskia en Vincent op de grond te gillen wat bijna als een bevalling klonk en kuste Guido Oda een aantal keer op de mond alsof hij het elke dag deed.

En niemand weet van tevoren hoe de avond eruit gaat zien. Natuurlijk heeft Peter de Baan al wel scenario’s voorbereid dus is er enige structuur, maar je weet niet hoe de acteurs het gaan uitvoeren, hoe ze op elkaar inspelen, welke attributen ze gebruiken en of het publiek nog inbreng geeft.

Kortom voor degenen die het leuk vinden dat ‘de vloer’ er telkens anders uitziet en het niet duidelijk is wat er gaat gebeuren of hoe opdrachten uitgevoerd gaan worden, zou ik deze voorstelling zeker aanraden.